नेपाल पूर्वाधार 
वाशिङ्टन/तेहरान । मध्यपूर्वमा जारी तनावबीच अमेरिकी सेनाले इरानका केही रडार साइटहरूमा आक्रमण गरेको जनाएको छ। युद्धविराम प्रयास कमजोर बन्दै गएको अवस्थामा भएको यो घटनाले क्षेत्रीय सुरक्षा अवस्थालाई थप संवेदनशील बनाएको विश्लेषण गरिएको छ।
अमेरिकी सेन्ट्रल कमान्ड (सेन्टकम) का अनुसार शुक्रबार इरानबाट प्रक्षेपण गरिएका चारवटा एकतर्फी आक्रमणकारी ड्रोन खसालिएका थिए। सेन्टकमले ती ड्रोनहरूले होर्मुज जलडमरूमध्य क्षेत्रमा सञ्चालन हुने समुद्री यातायातका लागि तत्काल सुरक्षा जोखिम सिर्जना गरेको दाबी गरेको छ।
सेन्टकमले सामाजिक सञ्जाल ‘एक्स’ मार्फत दिएको जानकारीअनुसार उक्त घटनापछि अमेरिकी सेनाले इरानको गोरेक र केश्म टापुमा रहेका तटीय निगरानी रडार साइटहरूलाई लक्षित गरी आक्रमण गरेको हो। अमेरिकी पक्षले सम्भावित थप आक्रमण रोक्न र समुद्री सुरक्षालाई सुनिश्चित गर्न उक्त कदम चालिएको जनाएको छ।
यसैबीच, इरानका सर्वोच्च नेता आयातुल्लाह अली खामेनीका सैन्य सल्लाहकार मोहसेन रेजाईले अमेरिका–इरानबीच सम्भावित शान्ति सम्झौतासम्बन्धी वार्ता हाल स्थगित अवस्थामा रहेको बताएका छन्। एक अन्तर्वार्तामा उनले अमेरिकाले रोक्का राखेको करिब २४ अर्ब अमेरिकी डलर बराबरको इरानी सम्पत्ति फुकुवा गर्ने विषयले वार्तालाई प्रभावित बनाएको उल्लेख गरे।
रेजाईले वार्ता अवरुद्ध रहे स्थिति अझ जटिल बन्न सक्ने चेतावनी दिँदै शान्ति प्रक्रियालाई अघि बढाउन अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले पहल गर्नुपर्ने बताए। उनका अनुसार वार्तामा प्रगति नभए क्षेत्रीय तनाव थप बढ्न सक्छ।
अर्कोतर्फ, राष्ट्रपति ट्रम्पले एनबीसी न्युजसँगको अन्तर्वार्तामा इरानी नेतृत्वसँग युद्ध अन्त्यसम्बन्धी कुनै सहमति नभएको स्पष्ट पारे। उनले इरान “बलियो र गर्विलो” राष्ट्र भएकाले सम्झौतामा पुग्न ढिलाइ गरिरहेको टिप्पणी गर्दै अन्ततः तेहरानसँग विकल्प सीमित रहेको दाबी गरे।
ट्रम्पले युद्ध सुरु भएयता इरानको मिसाइल क्षमताको ठूलो हिस्सा कमजोर भइसकेको उल्लेख गर्दै हाल करिब २१ देखि २२ प्रतिशत क्षमता मात्र बाँकी रहेको विश्वास व्यक्त गरेका छन्।
अमेरिका र इरानबीच बढ्दो सैन्य गतिविधि, अवरुद्ध कूटनीतिक प्रयास र परस्पर आरोप–प्रत्यारोपका कारण मध्यपूर्वको शान्ति प्रक्रियामाथि थप प्रश्न उठ्न थालेको विश्लेषकहरूको भनाइ छ। क्षेत्रीय तनाव बढ्दै जाँदा अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले संयमता अपनाउन र वार्तामार्फत समाधान खोज्न दुवै पक्षलाई आग्रह गरिरहेको छ।
